Stowarzyszenie „Drogami Tischnera” odebrało nagrodę

Strona główna/Aktualności/Stowarzyszenie „Drogami Tischnera” odebrało nagrodę

Stowarzyszenie „Drogami Tischnera” odebrało nagrodę

11 października przedstawiciele Stowarzyszenia „Drogami Tischnera” odebrali w Brukseli Europejską Nagrodę Obywatelską. Uroczystość odbyła się w Parlamencie Europejskim. Najnowszy „Tygodnik Powszechny” (nr 42/2017) zamieścił krótką relację z tego wydarzenia autorstwa Wojciecha Bonowicza.

Północnoirlandzcy przeciwnicy Brexitu, którzy skrzyknęli się zaledwie rok temu, i włoski ksiądz od przeszło czterdziestu lat opiekujący się młodocianymi przestępcami. Inicjatorzy charytatywnych maratonów muzycznych na Litwie (przypominających nieco naszą Wielką Orkiestrę) i słoweńska organizacja „Starejši za starejše” (Starsi starszym), której celem jest wzajemne wspieranie się osób w podeszłym wieku. Przeszło dziewięćdziesięcioletni cypryjski pediatra, który poświęcił życie dzieciom mającym problemy z uczeniem się, i rumuński matematyk organizujący krajowe i międzynarodowe olimpiady matematyczne. Czeska Caritas, fińskie stowarzyszenie troszczące się o kulturę i prawa Lapończyków, niemiecka akcja na rzecz umacniania wspólnoty europejskiej „Puls Europy” i hiszpańska platforma reprezentująca chorych na żółtaczkę typu C. Do tego cała masa osób i instytucji pomagających uchodźcom, m.in. szwedzka organizacja „Hej främling” (Witaj, cudzoziemcze!), francuski klub krykieta, w którym trenują uciekinierzy z Afganistanu i Pakistanu, utworzony kilkanaście lat temu w Wielkiej Brytanii START (Students and Refugees Together) czy chorwacki Jesuit Refugee Center, prowadzony przez 34-letniego duchownego, który na uroczystość wręczenia nagrody przyjechał z chórem wykonującym tradycyjne dalmackie pieśni ludowe.

Wszyscy wymienieni bowiem to tegoroczni laureaci Europejskiej Nagrody Obywatelskiej. Przyznaje ją Parlament Europejski na wniosek poszczególnych europosłów. Nagroda jest honorowa – dyplom i medal. Dyplom odbiera się w Brukseli, a medal w swoim kraju. Pojechałem do Brukseli wraz z delegacją Stowarzyszenia „Drogami Tischnera”, które do nagrody zgłosiła Róża Thun. Z Polski było też dwoje innych laureatów: lubelska dziennikarka Ewa Dados, inicjatorka akcji „Pomóż Dzieciom Przetrwać Zimę”, i Mazowieckie Stowarzyszenie Pracy dla Niepełnosprawnych „De Facto”.

Nie ma co gadać, wzruszyłem się. Kiedy w jednym miejscu spotyka się ludzi reprezentujących tak różne obszary aktywności i jednocześnie tak bardzo sobie bliskich – przez sam fakt, że każdy i każda z nich angażuje w ów obszar całe swoje serce – człowiek czuje się, jakby nagle odnalazł krewnych, z których istnienia nie zdawał sobie sprawy. Rozmaite szlachetne idee – otwartości, solidarności, współpracy – oblekają się w ciała i mają odtąd konkretne twarze i głosy. Pewnie, że przy takiej okazji nie ze wszystkimi można się poznać osobiście (laureatów było w tym roku 49). Niemniej miło jest podejść i uścisnąć rękę komuś, kto – jak się okazuje – większość czasu i energii poświęca sprawom nie własnym i wydaje się z tego faktu zadowolony.

Najbardziej poruszyło zgromadzonych wystąpienie 92-letniego Roberta Hébrasa, ostatniego żyjącego świadka masakry w Oradour-sur-Glane. 10 czerwca 1944 roku Niemcy wkroczyli do tej francuskiej wioski i wymordowali blisko 650 osób, a potem podpalili zabudowania. Był to akt zemsty za zabicie niemieckiego oficera, mimo że – jak wykazała rewizja – w wiosce nikt nie przechowywał broni, a większość przebywających w niej mieszkańców stanowiły kobiety i dzieci. Robert Hébras opowiadał o tym, jak leżał na dnie stosu ciał, a krew rozstrzelanych ściekała mu po twarzy. „Nie wiedziałem w tej chwili, czy żyję, czy umarłem”, mówił. W końcu udało mu się wydostać i uciec. W masakrze zginęła jego matka i siostry, zamknięte wraz z innymi kobietami i dziećmi w kościele, pod który Niemcy też podłożyli ogień.

Ruiny wioski można dziś oglądać w takim stanie, w jakim zostawiono je po uprzątnięciu zwęglonych ciał. Robert Hébras regularnie przyjeżdża w to miejsce i opowiada odwiedzającym, co się wydarzyło. Nie wygląda na dziewięćdziesięciolatka: jest silny, trzyma się prosto, mówi w sposób zdecydowany. W jego świadectwie bardzo przejmujący jest nie tylko opis masakry, ale też tego, co stało się potem. Hébras zaangażował się bowiem w działania mające na celu pojednanie Francuzów i Niemców. O swojej działalności też mówi krótko i konkretnie: nie można żyć w nienawiści – czy nawet niechęci – jeśli nie chcemy, by takie tragedie się powtórzyły.

Kiedy się witamy, czuję, że skóra jego dłoni jest szorstka i sucha. Pierwsza myśl, jaka przychodzi mi do głowy: jeśli istnieją wspólne wartości europejskie i jeśli mamy je przekazać kolejnym pokoleniom, to w sytuacji, w jakiej jesteśmy, mogą to zrobić tylko tacy ludzie, jak Robert Hébras.

Polska uroczystość wręczenia Europejskiej Nagrody Obywatelskiej odbędzie się 2 grudnia w Krakowie.

Autorem zdjęcia jest Piotr Fajfer.

2017-10-18T12:37:32+00:00 20 października 2017|Aktualności|